بازسازی صنعت؛ فرصتی برای احیای ظرفیت‌های تولید
آسیب دیدن واحدهای صنعتی در جریان جنگ، تنها به معنای تخریب چند ساختمان یا از کار افتادن تعدادی ماشین‌آلات نیست. در اقتصاد صنعتی، هر کارخانه یا واحد تولیدی بخشی از یک زنجیره گسترده‌تر است که از تأمین مواد اولیه تا تولید محصول نهایی و عرضه در بازار را دربر می‌گیرد.
به گزارش خبرنگار پایگاه خبری رخداد اقتصادی؛ به همین دلیل هرگونه اختلال در فعالیت یک واحد صنعتی می‌تواند پیامدهایی فراتر از همان بنگاه داشته باشد و بر اشتغال، تولید و حتی ثبات بازار برخی کالاها اثر بگذارد. از این منظر، بازسازی صنایع آسیب دیده صرفاً یک اقدام عمرانی یا جبران خسارت نیست، بلکه ضرورتی برای حفظ پایداری تولید در اقتصاد کشور به شمار می‌رود.
در ماه های گذشته و در جریان حملات دشمن، برخی از واحدهای صنعتی کشور دچار خسارت شدند؛ موضوعی که نگرانی‌هایی را در میان فعالان اقتصادی و تولیدکنندگان ایجاد کرد. با گذشت چند ماه از آن رخدادها، اکنون انتظار می‌رود روند بازسازی این واحدها با سرعت بیشتری دنبال شود تا ظرفیت‌های از دست رفته هرچه زودتر به چرخه تولید بازگردند. تجربه نشان داده است که هرگونه تأخیر در تعیین تکلیف واحدهای آسیب دیده می‌تواند مشکلاتی مانند کاهش نقدینگی بنگاه‌ها، توقف قراردادهای تولید و حتی اختلال در بازار برخی محصولات را به دنبال داشته باشد.
در چنین شرایطی، نقش سازمان‌های توسعه‌ای بیش از گذشته اهمیت پیدا می‌کند. این سازمان‌ها به دلیل تجربه، امکانات و شبکه ارتباطی گسترده‌ای که در بخش صنعت دارند، می‌توانند روند بازسازی را تسهیل و تسریع کنند. در میان این نهادها، سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران (ایدرو) از جایگاه ویژه ای برخوردار است. ایدرو طی دهه‌های گذشته در راه اندازی، توسعه و نوسازی بسیاری از صنایع کشور نقش‌آفرینی کرده و به عنوان یکی از بازوهای مهم صنعتی دولت شناخته می‌شود.
آنچه در رویکرد جدید به بازسازی صنایع اهمیت دارد، این است که بازگشت به تولید الزاماً به معنای بازسازی دقیق همان واحد در همان محل و با همان ساختار گذشته نیست. در بسیاری از موارد می‌توان با استفاده از ظرفیت‌های موجود در دیگر واحدهای صنعتی، بخشی از کاهش تولید را در کوتاه‌ترین زمان جبران کرد. در واقع اگر کارخانه‌های مشابه در کشور با ظرفیتی کمتر از توان واقعی خود فعالیت کنند، افزایش تولید در این واحدها می‌تواند به سرعت بخشی از خلأ ایجاد شده را پوشش دهد. این رویکرد ضمن کاهش زمان لازم برای بازسازی، از بروز شوک در بازار نیز جلوگیری خواهد کرد.
در عین حال بازسازی صنایع آسیب‌دیده می‌تواند فرصتی برای نوسازی و ارتقای فناوری در بخش صنعت باشد. بسیاری از کشورها پس از عبور از بحران‌های بزرگ اقتصادی یا جنگ، از فرآیند بازسازی به عنوان فرصتی برای به‌روزرسانی فناوری، افزایش بهره‌وری و تقویت توان رقابتی صنایع خود استفاده کرده‌اند. اگر چنین نگاهی در سیاست‌گذاری‌های صنعتی کشور نیز تقویت شود، می‌توان از بازسازی واحدهای آسیب‌دیده به عنوان نقطه شروعی برای تحول در برخی بخش‌های صنعتی بهره گرفت.
در این میان ایدرو می‌تواند نقشی فراتر از هماهنگ کننده یا ناظر ایفا کند. این سازمان با توجه به تجربه خود در حوزه توسعه صنعتی، قادر است در زمینه‌هایی مانند تأمین ماشین‌آلات، مشارکت در نوسازی خطوط تولید، طراحی مدل های جدید سرمایه‌گذاری و حتی هدایت منابع مالی به سمت پروژه های بازسازی نقش‌آفرینی کند. حضور فعال چنین نهادی می‌تواند اطمینان خاطر بیشتری برای تولیدکنندگان فراهم کرده و روند بازگشت واحدهای صنعتی به مدار تولید را سرعت ببخشد.
البته باید توجه داشت که بازسازی صنایع صرفاً با اتکا به یک نهاد یا سازمان امکان‌پذیر نیست. تحقق این هدف نیازمند همکاری مجموعه‌ای از دستگاه‌های اجرایی، نهادهای مالی، شبکه بانکی و همچنین بخش خصوصی است. تأمین منابع مالی، تسهیل فرآیندهای اداری و ایجاد مشوق‌های لازم برای نوسازی خطوط تولید از جمله اقداماتی است که می‌تواند این مسیر را هموارتر کند.
در نهایت باید گفت بازگشت صنایع آسیب‌دیده به چرخه تولید، تنها اقدامی برای جبران خسارت‌های گذشته نیست. این فرآیند می‌تواند به فرصتی برای تقویت زیرساخت‌های صنعتی، افزایش بهره‌وری و ارتقای تاب‌آوری اقتصاد کشور در برابر بحران‌های آینده تبدیل شود. اگر بازسازی با نگاهی توسعه‌‌محور و با بهره‌گیری از ظرفیت سازمان‌هایی مانند ایدرو دنبال شود، می‌توان امیدوار بود که صنعت کشور نه تنها از این مرحله عبور کند، بلکه با توان و آمادگی بیشتری به مسیر رشد و تولید بازگردد.
انتهای پیام/